Centar za istraživanje bezbednosti smatra da nakon izbornog poraza Srpske napredne stranke više nema političkog opravdanja za ostanak Vladimira Orlića na čelu Bezbednosno-informativne agencije. Posebno upozoravaju na rizik od zloupotrebe službe tokom prenosa vlasti.

Centar za istraživanje bezbednosti (CIB) pozvao je direktora Bezbednosno-informativne agencije (BIA) Vladimira Orlića da hitno podnese ostavku, navodeći da nakon pobjede Studentske liste na vanrednim parlamentarnim izborima održanim 25. oktobra 2026. godine više ne postoje opravdani razlozi za njegov ostanak na toj funkciji.

U saopštenju CIB-a ističe se da bi Orlić trebalo bez odlaganja napustiti čelnu poziciju u srbijanskoj obavještajno-bezbjednosnoj službi. Organizacija smatra da su izborni rezultati promijenili političke okolnosti i otvorili pitanje legitimiteta rukovodstva institucija koje imaju važnu ulogu u funkcionisanju države.

Kritike zakonskog okvira za imenovanje direktora

CIB posebnu pažnju usmjerava na zakonska rješenja kojima je uređeno imenovanje direktora BIA-e. Prema ocjeni ove organizacije, Zakon o BIA-i ne propisuje posebne stručne kriterijume za izbor direktora kakvi postoje u pojedinim drugim bezbjednosnim strukturama.

Zbog toga u CIB-u smatraju da položaj direktora BIA-e može biti izložen snažnom političkom uticaju, te tu funkciju opisuju kao poziciju koja u praksi može imati ulogu „političkog komesara u službi“.

Ove ocjene predstavljaju stav Centra za istraživanje bezbednosti, a ne nezavisno utvrđenu činjenicu o postupanju aktuelnog rukovodstva Agencije.

Upozorenje na moguću zloupotrebu BIA-e

Jedan od glavnih razloga za zahtjev za ostavku jeste zabrinutost zbog mogućih zloupotreba tokom perioda između odlaska dosadašnje vlasti i formiranja nove.

Iz CIB-a poručuju da bi Orlićev odlazak mogao smanjiti rizik od korištenja bezbjednosne službe u političke svrhe tokom tranzicije vlasti.

Istovremeno, naglašavaju da BIA mora nastaviti raditi u skladu sa zakonom, bez obzira na političke promjene. To je, prema njihovoj ocjeni, važno kako zbog bezbjednosti države i građana tako i zbog samih pripadnika Agencije.

Pitanje odgovornosti nakon izbornih promjena

Poziv na ostavku direktora BIA-e dio je šireg otvaranja pitanja odgovornosti rukovodilaca državnih institucija nakon izbornog rezultata koji je, prema navodima CIB-a, donio pobjedu Studentskoj listi.

Ipak, zahtjev za ostavku i upozorenje na moguću zloupotrebu službe ne znače sami po sebi da je takva zloupotreba dokazana. Za utvrđivanje eventualnih nezakonitosti potrebni su konkretni dokazi i odgovarajući institucionalni postupci.

Izvor: KoSSev