Građani traže bolje uslove života, dostupnije stanovanje, veća ulaganja u obrazovanje i zaštitu socijalnih prava. U Francuskoj angažovano 70.000 policajaca i žandarma, dok su u Belgiji zabilježeni sukobi demonstranata i policije.

Evropom se nastavlja talas protesta zbog rasta troškova života, nedostupnog stanovanja, problema u obrazovanju i nezadovoljstva javnim uslugama. U subotu, 24. oktobra 2026. godine, demonstracije su zabilježene u više evropskih zemalja, a posebno napeta situacija je u Francuskoj, gdje su vlasti angažovale desetine hiljada pripadnika sigurnosnih snaga.

Iako proteste pokreću različiti povodi, zajednička tema brojnih okupljanja jeste nezadovoljstvo ekonomskim položajem građana i zahtjev da vlasti konkretnije odgovore na rast životnih troškova.

Prema izvještajima međunarodnih medija, u pojedinim gradovima demonstracije su protekle mirno, dok su drugdje zabilježeni sukobi s policijom.

FRANCUSKA: 70.000 POLICAJACA I ŽANDARMA NA ULICAMA

Francuske vlasti angažovale su oko 70.000 policajaca i žandarma radi osiguranja protesta širom zemlje. To je 10.000 pripadnika sigurnosnih snaga više nego tokom demonstracija 17. oktobra, koje su pratile ozbiljne nerede i pljačke.

U Parizu su se okupile desetine hiljada demonstranata koji su protestovali zbog visokih troškova života, smanjenja sredstava za javne usluge i rastuće društvene nejednakosti.

Protestni pokret, koji je u septembru počeo okupljanjem učenika zbog problema u školama, proširio se na druge društvene grupe. Demonstranti sada traže bolje uslove obrazovanja, veće plate, zaštitu penzija i mjere za ublažavanje ekonomskih pritisaka.

Iako su brojni učesnici marševa protestovali mirno, u nekoliko gradova izbili su sukobi s policijom. U pojedinim intervencijama korišteni su suzavac i vodeni topovi, a francuski ministar unutrašnjih poslova Laurent Nuñez saopćio je da je do ranih poslijepodnevnih sati privedeno 135 osoba.

U centru Pariza uvedene su opsežne sigurnosne mjere. Pojedine trgovine i kulturne ustanove zatvorile su vrata, dok je više od 20 metro-stanica obustavilo rad.

Francuska se tako suočava s istovremenim izazovima: nezadovoljstvom građana zbog ekonomskih i socijalnih prilika te potrebom da se spriječe novi neredi i zaštite ljudi i njihova imovina.

BELGIJA: SUKOBI TOKOM STUDENTSKIH PROTESTA U BRISELU

U Briselu su se u subotu okupile stotine demonstranata, među kojima je najviše bilo mladih, zahtijevajući bolje uslove u obrazovnom sistemu i veća izdvajanja za obrazovanje.

Protesti su dio šireg nezadovoljstva zbog stanja u javnim službama. Demonstranti su, između ostalog, kritikovali postupanje policije tokom ranijih okupljanja.

Tokom dana došlo je do sukoba, a policija je upotrijebila suzavac i biber-sprej. Prema izvještaju Reutersa, demonstranti su bacali saobraćajne znakove i druge predmete na gomilu iznajmljenih električnih romobila i bicikala, pokušavajući ih zapaliti.

Reutersovi svjedoci zabilježili su i incident tokom kojeg su policajci udarali demonstranta koji je pao na tlo.

Ipak, prema dostupnim izvještajima, subotnji sukobi u Briselu bili su manjeg obima i manje nasilni nego oni iz prethodne sedmice.

ŠPANIJA: PENZIONERI TRAŽE VEĆA PRAVA

U Madridu su u subotu održani protesti posvećeni penzijama i socijalnoj sigurnosti.

Zahtjevi demonstranata uključuju zaštitu kupovne moći penzionera, adekvatnije usklađivanje penzija s rastom troškova života i očuvanje javnog penzijskog sistema.

U Španiji je aktuelno i pitanje stanovanja. Visoke cijene nekretnina i najamnina posebno pogađaju mlade i građane s nižim primanjima. Raniji protesti bili su usmjereni na zahtjeve za ograničavanje rasta stanarina i zaštitu podstanara od iseljenja.

Stambena kriza tako ostaje jedan od važnih izvora društvenog nezadovoljstva u ovoj zemlji.

ITALIJA: POJAČANE MJERE PRED NOVA OKUPLJANJA

U Italiji su sigurnosne službe u subotu provodile dodatne aktivnosti uoči najavljenih protesta u više gradova.

U Milanu je policija pretresala stanove u okviru priprema za nova okupljanja, nakon ranijih protesta obilježenih sukobima i pljačkama. Italijanske vlasti najavile su i raspoređivanje dodatnih 500 vojnika u tom gradu.

Među temama koje pokreću demonstracije u Italiji nalaze se rast troškova života, stanje javnih usluga i obrazovanja, kao i šire političko i društveno nezadovoljstvo.

Važno je razlikovati ranije nerede od današnjih okupljanja: pojačane sigurnosne mjere i policijske aktivnosti same po sebi ne znače da su se novi sukobi već dogodili.

PORTUGAL: STANOVANJE U SREDIŠTU NEZADOVOLJSTVA

U Portugalu su prethodnih dana održani masovni protesti zbog nedostupnog stanovanja, rasta najamnina i troškova života.

U Lisabonu i Portu demonstranti su postavljali šatore i organizovali okupljanja kako bi ukazali na teškoće s kojima se suočavaju građani koji ne mogu priuštiti stanovanje po tržišnim cijenama.

Policija je 21. oktobra uklonila kampove u glavnom gradu i Portu, pri čemu je privedeno 55 osoba. Demonstranti su se nakon toga vratili na pojedine lokacije.

Spor se vodi i oko mjera koje bi mogle olakšati iseljenje podstanara koji kasne s plaćanjem. Dok vlasti ističu potrebu za uređenijim tržištem najma, kritičari upozoravaju da bi takve promjene mogle dodatno ugroziti građane s niskim primanjima.

Ovi događaji pokazuju da je stambena kriza jedan od ključnih razloga protesta u dijelu Evrope.

ZAJEDNIČKI PROBLEM, ALI NE I JEDINSTVEN PROTESTNI POKRET

Proteste u Francuskoj, Belgiji, Španiji, Italiji i Portugalu ne treba posmatrati kao jedinstven pokret s istim ciljevima. U svakoj zemlji postoje posebni politički, ekonomski i društveni razlozi za okupljanja.

Ipak, ponavljaju se zahtjevi za dostupnijim stanovanjem, boljim obrazovanjem, zaštitom socijalnih prava i konkretnim mjerama protiv rasta troškova života.

Francuski događaji pokazuju i koliko brzo socijalno nezadovoljstvo može prerasti u ozbiljan sigurnosni problem kada se protestima pridruže nasilne grupe ili dođe do sukoba s policijom.

Hoće li demonstracije dovesti do promjena u vladinim politikama, zavisit će od odgovora vlasti na zahtjeve građana, ali i od daljnjeg razvoja protesta. Za sada je jasno da su ekonomska sigurnost, stanovanje i kvalitet javnih usluga postali važna pitanja političke i društvene rasprave širom Evrope.

Izvori: Reuters, The Guardian, Al Jazeera